Podręcznik konfiguracji scentralizowanego uwierzytelniania za pomocą OpenLDAP
Autor: Full-Stack Innovator Pro (Revisión Técnica) Objetivo: Configurar un servidor OpenLDAP para permitir Single Sign-On (SSO) en clientes Ubuntu...
Autor: Full-Stack Innovator Pro (przegląd techniczny) Cel: Skonfigurować serwer OpenLDAP, aby umożliwić Single Sign-On (SSO) na klientach Ubuntu Desktop, w tym automatyczne tworzenie katalogów domowych i zabezpieczenie SSL/TLS.
📋 Dane ćwiczenia
Sección titulada «📋 Datos de la Práctica»- Domena:
portelcore.local - Organizacja:
portelcore - Serwer (statyczny adres IP):
172.20.0.153 - Klient: Ubuntu Desktop
- Base DN:
dc=portelcore,dc=local
CZĘŚĆ 1: Konfiguracja serwera (Ubuntu Server)
Sección titulada «PARTE 1: Configuración del Servidor (Ubuntu Server)»1. Instalacja i wstępna konfiguracja
Sección titulada «1. Instalación y Configuración Inicial»Najpierw zainstalujemy demona LDAP (slapd) oraz narzędzia do zarządzania.
sudo apt updatesudo apt install slapd ldap-utils -yTeraz przeprowadzimy ponowną konfigurację pakietu, aby utworzyć bazę danych z naszą specyficzną domeną.
sudo dpkg-reconfigure slapdOdpowiedzi dla kreatora konfiguracji:
- Pominąć konfigurację?
No - Nazwa domeny DNS?
portelcore.local - Nazwa organizacji?
portelcore - Hasło administratora? (Definiujemy bezpieczne hasło i je zapamiętujemy)
- Silnik bazy danych?
MDB - Czy usunąć bazę podczas czyszczenia?
No - Przenieść starą bazę?
Sí
Po zakończeniu sprawdzimy, czy baza została utworzona poprawnie, weryfikując kontekst domeny:
slapcat | grep "dc=portelcore"2. Tworzenie pliku mapowania (LDIF)
Sección titulada «2. Creación del archivo de mapeo (LDIF)»Ten krok jest kluczowy dla zdefiniowania architektury katalogu. Utworzymy plik .ldif, który definiuje strukturę (Jednostki Organizacyjne), grupy i użytkowników.
Tworzymy plik:
nano usuaris_grups.ldifWklejamy następującą zawartość do pliku:
# Estructura Base: Unidades Organizativasdn: ou=people,dc=portelcore,dc=localobjectClass: organizationalUnitou: people
dn: ou=groups,dc=portelcore,dc=localobjectClass: organizationalUnitou: groups
# ---------------------------------------------------------# DEFINICIÓN DE GRUPOS# ---------------------------------------------------------
# Grupo 1: Administrador (GID 5000)dn: cn=Administrador,ou=groups,dc=portelcore,dc=localobjectClass: posixGroupcn: AdministradorgidNumber: 5000
# Grupo 2: Empleados (GID 5001)dn: cn=Empleats,ou=groups,dc=portelcore,dc=localobjectClass: posixGroupcn: EmpleatsgidNumber: 5001
# Grupo 3: Helpdesk (GID 5002)dn: cn=Helpdesk,ou=groups,dc=portelcore,dc=localobjectClass: posixGroupcn: HelpdeskgidNumber: 5002
# ---------------------------------------------------------# DEFINICIÓN DE USUARIOS# ---------------------------------------------------------
# Usuario 1: admin (Dentro de Administrador)dn: uid=admin,ou=people,dc=portelcore,dc=localobjectClass: inetOrgPersonobjectClass: posixAccountobjectClass: shadowAccountuid: adminsn: SystemgivenName: Administratorcn: Admin SystemdisplayName: Admin SystemuidNumber: 10000gidNumber: 5000userPassword: nolose123gecos: Admin SystemloginShell: /bin/bashhomeDirectory: /home/admin
# Usuario 2: user.portelcore (Dentro de Empleados)dn: uid=user.portelcore,ou=people,dc=portelcore,dc=localobjectClass: inetOrgPersonobjectClass: posixAccountobjectClass: shadowAccountuid: user.portelcoresn: UsergivenName: Portelcorecn: User PortelcoredisplayName: User PortelcoreuidNumber: 10001gidNumber: 5001userPassword: nolose123gecos: User PortelcoreloginShell: /bin/bashhomeDirectory: /home/user.portelcore
# Usuario 3: becario (Dentro de Helpdesk)dn: uid=becario,ou=people,dc=portelcore,dc=localobjectClass: inetOrgPersonobjectClass: posixAccountobjectClass: shadowAccountuid: becariosn: TechgivenName: Becariocn: Becario TechdisplayName: Becario TechuidNumber: 10002gidNumber: 5002userPassword: nolose123gecos: Becario TechloginShell: /bin/bashhomeDirectory: /home/becario3. Importowanie bazy danych
Sección titulada «3. Importación de la Base de Datos»Wstrzykniemy plik mapowania do serwera LDAP.
ldapadd -x -D "cn=admin,dc=portelcore,dc=local" -W -f usuaris_grups.ldifZostaniesz poproszony o hasło administratora skonfigurowane w kroku 1.
Weryfikacja:
Jeśli wszystko jest poprawne, zobaczymy wiadomości adding new entry. Sprawdzamy, czy użytkownik „becario” istnieje:
aldapsearch -x -b "dc=portelcore,dc=local" "(uid=becario)"CZĘŚĆ 2: Konfiguracja klienta (Ubuntu Desktop)
Sección titulada «PARTE 2: Configuración del Cliente (Ubuntu Desktop)»Przechodzimy do maszyny klienckiej. Ten sprzęt nie ma utworzonych lokalnie użytkowników; będzie musiał je pobrać z serwera.
1. Instalacja klienta LDAP
Sección titulada «1. Instalación del cliente LDAP»Zainstalujemy niezbędne pakiety, aby połączyć system uwierzytelniania (PAM) i system nazw (NSS) z LDAP.
sudo apt updatesudo apt install libnss-ldapd libpam-ldapd nscd -yKonfiguracja kreatora graficznego:
- URI serwera LDAP:
ldap://172.20.0.153 - Podstawa wyszukiwania (Search Base):
dc=portelcore,dc=local - Usługi: Upewnij się, że zaznaczyłeś
passwd,groupishadowza pomocą klawisza spacji.
⚠️ WAŻNE: Sprawdź nsswitch.conf Jeśli po instalacji nie działają użytkownicy, sprawdzamy ręcznie, czy system szuka w LDAP:
cat /etc/nsswitch.conf | grep passwdJeśli na końcu linii nie pojawia się słowo ldap, edytujemy plik sudo nano /etc/nsswitch.conf i dodajemy ldap na końcu linii passwd, group i shadow.
2. Weryfikacja widoczności użytkowników
Sección titulada «2. Verificar visibilidad de usuarios»Klient musi być w stanie „widzieć” użytkowników serwera.
getent passwd user.portelcoreOczekiwany wynik: user.portelcore:x:10001:5001:User Portelcore:/home/user.portelcore:/bin/bash
3. Automatyzacja katalogu domowego
Sección titulada «3. Automatización del Directorio Home»Skonfigurujemy PAM tak, aby automatycznie tworzył folder /home przy pierwszym logowaniu.
Edytujemy plik common-session:
sudo nano /etc/pam.d/common-sessionDodajemy tę linię na końcu pliku:
session required pam_mkhomedir.so skel=/etc/skel umask=0077Restartujemy usługę nscd, aby wyczyścić pamięć podręczną:
sudo systemctl restart nscdCZĘŚĆ 3: Podstawowe testy
Sección titulada «PARTE 3: Pruebas Básicas»Test 1: Walidacja grup
Sección titulada «Prueba 1: Validación de Grupos»Logujemy się jako użytkownik admin (hasło: nolose123) do terminala w środowisku Desktop.
idWynik: Musi wyświetlić uid=10000(admin) i gid=5000(Administrador).
Test 2: Graficzne logowanie (SSO)
Sección titulada «Prueba 2: Inicio de Sesión Gráfico (SSO)»Wylogowujemy się i logujemy przy użyciu becario / nolose123.
CZĘŚĆ 4: Bezpieczeństwo serwera i klienta (SSL/TLS)
Sección titulada «PARTE 4: Seguridad del Servidor y Cliente (SSL/TLS)»Aby spełnić normy bezpieczeństwa, zaszyfrujemy połączenie.
4.1 Generowanie certyfikatów (na serwerze)
Sección titulada «4.1 Generación de Certificados (En el Servidor)»Zainstalujemy OpenSSL i utworzymy certyfikaty. Ważne: Gdy zostanie poproszony o „Common Name (CN)”, wpiszemy portelcore.local.
sudo apt install openssl -ysudo mkdir /etc/ldap/certs
# 1. Crear clave privada CAsudo openssl genrsa -out /etc/ldap/certs/ca.key 2048
# 2. Crear certificado CA (Autoridad)sudo openssl req -x509 -new -nodes -key /etc/ldap/certs/ca.key -sha256 -days 3650 -out /etc/ldap/certs/ca.crt -subj "/C=ES/ST=Barcelona/L=Granollers/O=Portelcore/CN=portelcore.local"
# 3. Crear clave privada del Servidorsudo openssl genrsa -out /etc/ldap/certs/ldap_server.key 2048
# 4. Crear petición de firma (CSR)sudo openssl req -new -key /etc/ldap/certs/ldap_server.key -out /etc/ldap/certs/ldap_server.csr -subj "/C=ES/ST=Barcelona/L=Granollers/O=Portelcore/CN=portelcore.local"
# 5. Firmar el certificado del servidor con nuestra CAsudo openssl x509 -req -in /etc/ldap/certs/ldap_server.csr -CA /etc/ldap/certs/ca.crt -CAkey /etc/ldap/certs/ca.key -CAcreateserial -out /etc/ldap/certs/ldap_server.crt -days 365 -sha256Przypiszemy uprawnienia, aby LDAP mógł odczytywać klucze:
sudo chown -R openldap:openldap /etc/ldap/certs/sudo chmod 600 /etc/ldap/certs/*.key4.2 Konfiguracja OpenLDAP do użycia TLS (Serwer)
Sección titulada «4.2 Configuración de OpenLDAP para usar TLS (Servidor)»Utworzymy plik tls_config.ldif, aby wskazać, gdzie znajdują się certyfikaty:
nano tls_config.ldifZawartość:
dn: cn=configchangetype: modifyreplace: olcTLSCACertificateFileolcTLSCACertificateFile: /etc/ldap/certs/ca.crt-replace: olcTLSCertificateFileolcTLSCertificateFile: /etc/ldap/certs/ldap_server.crt-replace: olcTLSCertificateKeyFileolcTLSCertificateKeyFile: /etc/ldap/certs/ldap_server.keyZastosujemy konfigurację:
sudo ldapmodify -Y EXTERNAL -H ldapi:/// -f tls_config.ldifEdytujemy /etc/default/slapd, aby upewnić się, że przyjmuje bezpieczne połączenia:
sudo nano /etc/default/slapdSzukamy SLAPD_SERVICES i zostawiamy to tak:
SLAPD_SERVICES="ldap:/// ldapi:/// ldaps:///"
Zrestartujemy:
sudo systemctl restart slapd4.3 Konfiguracja klienta SSL (Ubuntu Desktop)
Sección titulada «4.3 Configuración del Cliente para SSL (Ubuntu Desktop)»⚠️ KRYTYCZNY KROK POPRZEDNI: Konfiguracja DNS
Ponieważ certyfikat został wydany dla portelcore.local, nie możemy użyć adresu IP bezpośrednio w konfiguracji SSL.
-
Edytujemy plik hosts klienta:
Ventana de terminal sudo nano /etc/hosts -
Dodamy tę linię na końcu:
172.20.0.153 portelcore.local
Pasos de configuración SSL:
-
Transferuj CA: Musimy pobrać certyfikat urzędu (CA) z serwera na klienta.
Otworzymy terminal na kliencie i wykonamy: (Zamienimy
usuari_remotna naszego użytkownika z serwera, na przykładalex)Ventana de terminal # 1. Descargar archivoscp user.portelcore@172.20.0.153:/etc/ldap/certs/ca.crt .# 2. Mover al lugar correctosudo mv ca.crt /etc/ssl/certs/# 3. Asignar permisos de lectura para todossudo chmod 644 /etc/ssl/certs/ca.crt -
Konfiguracja demona LDAP: Edytujemy plik konfiguracyjny:
Ventana de terminal sudo nano /etc/nslcd.confWprowadzimy DWIE ważne zmiany:
Zmiana A: Zmienimy URI, aby użyć nazwy domeny, a nie adresu IP:
uri ldap://portelcore.localZmiana B: Aktywujemy TLS i certyfikat:
ssl start_tlstls_reqcert demandtls_cacertfile /etc/ssl/certs/ca.crt -
Restart usług klienta:
Ventana de terminal sudo systemctl restart nslcd -
Weryfikacja połączenia:
getent passwd admin
CZĘŚĆ 5: Profesjonalny Audyt (tcpdump + Wireshark)
Sección titulada «PARTE 5: Auditoría Profesional (tcpdump + Wireshark)»W środowiskach produkcyjnych (serwery bez GUI) dobrą praktyką jest przechwytywanie ruchu na serwerze i późniejsza analiza na stacji roboczej.
5.1 Przechwytywanie ruchu (na serwerze)
Sección titulada «5.1 Captura de Tráfico (En el Servidor)»-
Zainstalujemy narzędzie do przechwytywania:
Ventana de terminal sudo apt install tcpdump -y -
Rozpoczniemy przechwytywanie, filtrując port LDAP (389) i zapisując dane w pliku
.pcap:Ventana de terminal sudo tcpdump -i any port 389 -w /tmp/ldap_capture.pcap(Pozostawimy terminal otwarty podczas wykonywania następnego kroku).
5.2 Generowanie ruchu (na kliencie)
Sección titulada «5.2 Generación de Tráfico (En el Cliente)»-
Otworzymy terminal na kliencie (Ubuntu Desktop).
-
Wykonamy zapytanie, aby wygenerować ruch:
getent passwd user.portelcore -
Wrócimy do serwera i zatrzymamy przechwytywanie za pomocą
Ctrl + C.
5.3 Analiza pliku (na kliencie)
Sección titulada «5.3 Análisis del Archivo (En el Cliente)»Teraz prześlemy plik przechwytywania na klienta, aby przeanalizować go za pomocą Wiresharka (który posiada interfejs graficzny).
-
Na kliencie, pobierzemy plik:
scp usuari@172.20.0.153:/tmp/ldap_capture.pcap . -
Zainstalujemy i otworzymy Wiresharka:
Ventana de terminal sudo apt install wireshark -ywireshark ldap_capture.pcap
Czego powinniśmy szukać?
- Będziemy szukać pakietów z protokołem
LDAP. - Będziemy szukać pakietu “startTLSRequest”.
- Zaraz potem powinny pojawić się pakiety TLSv1.2 lub TLSv1.3.
- Test powodzenia: Spróbujemy odczytać zawartość pakietu “Application Data”. Jeśli zobaczymy tylko nieczytelne znaki (zaszyfrowane), oznacza to, że zabezpieczenia działają prawidłowo.
ANEKS 1: Rozwiązanie w przypadku zmiany adresu IP serwera
Sección titulada «ANEXO 1: Solución si cambia la IP del Servidor»Jeśli klient jest już skonfigurowany, a adres IP serwera ulegnie zmianie (na przykład z 192.168.1.100 na 172.20.0.153), ponowna instalacja nie jest konieczna.
Opcja A (zalecana - asystent):
Wykonamy rekonfigurację pakietu nslcd:
sudo dpkg-reconfigure nslcdWprowadzimy nowy adres IP, gdy zostanie poproszona o URI (ldap://172.20.0.153).
Opcja B (Ręczna):
-
Edytujemy plik konfiguracyjny demona nslcd:
Ventana de terminal sudo nano /etc/nslcd.conf -
Zmienimy linię URI: Szukamy linii, która zaczyna się od
urii zmienimy stary adres IP na nowy. Przed:uri ldap://192.168.1.100Teraz:uri ldap://172.20.0.153(Zapiszemy za pomocą Ctrl+O i wyjdziemy za pomocą Ctrl+X)
-
Zrestartujemy usługi, aby zastosować zmiany:
Ventana de terminal sudo systemctl restart nslcdsudo systemctl restart nscd -
Zweryfikujemy połączenie:
getent passwd user.portelcore
ANEKS 2: Rozwiązywanie problemów (Troubleshooting)
Sección titulada «ANEXO 2: Resolución de Problemas (Troubleshooting)»Jeśli getent passwd nie zwraca niczego, ale mamy połączenie sieciowe, problemem jest zazwyczaj SSL.
Krok 1: Diagnostyka w czasie rzeczywistym Zatrzymamy demona i uruchomimy go ręcznie w trybie debugowania, aby zobaczyć, dlaczego odrzuca połączenie.
sudo systemctl stop nslcdsudo nslcd -dPrzeczytamy ostatnie linie. Jeśli zobaczymy „hostname does not match CN”, oznacza to, że w pliku konfiguracyjnym zamiast nazwy wpisano adres IP.
Krok 2: Weryfikacja URI
Upewnimy się, że w /etc/nslcd.conf mamy dokładnie to:
uri ldap://portelcore.local
(Jeśli użyjemy ldap://172.20.0.153, certyfikat nie zadziała).

